కాపీ కొట్టి.. కథ మార్చి!

– సైన్స్‌ ఆఫ్‌ కాపీయింగ్‌.. గ్రూప్‌-1పై జగన్‌ ‘ప్రెస్‌మీట్‌ విన్యాసాలు’!

రాజకీయాల్లో మాటలతో మాయ చేయడం కొత్తేమీ కాదు. కానీ ఒక తీవ్రమైన వ్యవహారంపై న్యాయస్థానం చెప్పిన అంశాలను పక్కన పెట్టి, దర్యాప్తు సంస్థల నివేదికల్లోని తనకు అనుకూలంగా కనిపించిన కొన్ని మాటలనే పట్టుకుని మొత్తం కథను తారుమారు చేసే ప్రయత్నం చేస్తే మాత్రం దాన్ని రాజకీయ వివరణ కంటే ‘సైన్స్‌ ఆఫ్‌ కాపీయింగ్‌’ అనడమే సరైనదేమో! ఇటీవల వైఎస్‌ జగన్‌మోహన్‌రెడ్డి నిర్వహించిన గ్రూప్‌-1 వ్యవహారంపై విలేకరుల సమావేశం చూస్తే ఇదే అనిపిస్తుంది. పరీక్ష రాస్తూ పక్కవాడి పేపర్‌ చూసి దొరికిపోయిన విద్యార్థి, “నేను చూసింది నిజమే.. కానీ నా కళ్లు అటువైపు ఎందుకు వెళ్లాయో శాస్త్రీయంగా వివరిస్తాను” అంటూ అసలు విషయాన్ని పక్కదారి పట్టించే ప్రయత్నం చేసినట్టే ఈ ప్రెస్‌మీట్‌ సాగిందన్న విమర్శలు వినిపిస్తున్నాయి. గ్రూప్‌-1 వ్యవహారంలో అసలు ప్రశ్న ఒక్కటే. మూల్యాంకనం నిబంధనల ప్రకారం జరిగిందా? అభ్యర్థులకు న్యాయం జరిగిందా? అక్రమాలు జరిగితే వాటికి బాధ్యులు ఎవరు? ఈ ప్రశ్నలకు సూటిగా సమాధానం చెప్పకుండా, కోర్టు తీర్పు అర్థాన్ని తనకు అనుకూలంగా చెప్పుకోవడం, సీసీ కెమెరాల పేరుతో పారదర్శకతను ప్రచారం చేయడం, సిట్‌ నివేదికలోని కొన్ని అంశాలను మాత్రమే ప్రస్తావించడం వల్ల అసలు సందేహాలు మరింత పెరుగుతున్నాయి.

కోర్టు చెప్పింది ఒకటి.. ప్రచారం చేసుకుంది మరొకటి! :

జగన్‌ ప్రెస్‌మీట్‌లో ప్రధానంగా వినిపించిన వాదన డిజిటల్‌ మూల్యాంకనానికి సంబంధించింది. “హైకోర్టు డిజిటల్‌ వాల్యుయేషన్‌ను తప్పుపట్టలేదు” అన్నట్టుగా ఆయన వివరణ ఇచ్చారు. కానీ ఒక కేసులో న్యాయస్థానం ఏ అంశాన్ని ఎలా పరిశీలించింది? ఏ కారణంతో నిర్ణయం తీసుకుంది? అన్నది మొత్తం తీర్పును చదివితేనే అర్థమవుతుంది. నిబంధనలను పక్కన పెట్టి కొత్త విధానాన్ని అనుసరించారా? ఆ విధానం చట్టబద్ధంగా అమలులోకి వచ్చిందా? అనే ప్రశ్నలే కీలకమైనప్పుడు, తీర్పులోని ఒక్క అంశాన్ని పట్టుకుని మొత్తం వ్యవహారానికి క్లీన్‌చిట్‌ వచ్చినట్టుగా చెప్పడం ఎంతవరకు సమంజసం? “ఇల్లు కూలిపోయినా పునాది బాగుందంటూ గొప్పలు చెప్పుకోవడం” లాంటిదే కాదా? కోర్టు తీర్పును రాజకీయ ప్రసంగానికి అనుగుణంగా మలచుకోవడం సులభమే. కానీ న్యాయస్థానం చెప్పిన పూర్తి విషయాన్ని ప్రజల ముందు ఉంచడం మాత్రం బాధ్యత. ముఖ్యంగా వేలాది మంది అభ్యర్థుల భవిష్యత్తుతో ముడిపడిన వ్యవహారంలో మరింత జాగ్రత్త అవసరం.

సీసీ కెమెరాలు ఉన్నాయి.. మరి అక్రమాలు ఎలా కనిపించలేదు? :

పారదర్శకతకు మరో పెద్ద సాక్ష్యంగా సీసీ కెమెరాలను జగన్‌ ప్రస్తావించారు. మాన్యువల్‌ మూల్యాంకనం మొత్తం సీసీ కెమెరాల నిఘాలోనే జరిగిందని చెప్పడం ద్వారా వ్యవహారం అంతా నిబంధనల ప్రకారమే సాగిందన్న భావన కలిగించే ప్రయత్నం చేశారు. కానీ ఇక్కడే అసలు ప్రశ్న మొదలవుతుంది. మూల్యాంకనం ప్రారంభమైన వెంటనే సీసీ కెమెరాల వ్యవస్థ అందుబాటులోకి వచ్చిందా? లేక కొంతకాలం తర్వాత మాత్రమే ఏర్పాటు చేశారా? కెమెరాలు ఉన్న సమయంలోనే ఏవైనా అక్రమాలు జరిగితే, ఆ దృశ్యాలను దర్యాప్తు సంస్థలు పరిశీలించలేదా? అనే ప్రశ్నలకు సమాధానాలు కావాలి. కెమెరా ఉండటం ఒక్కటే పారదర్శకతకు సర్టిఫికెట్‌ కాదు. కెమెరా రికార్డుల్లో ఏం కనిపించింది అన్నదే అసలు విషయం. “కన్ను ఉందని కాపలా ఉన్నట్టేనా?” అన్న సామెత ఇక్కడ సరిగ్గా సరిపోతుంది. నిఘా వ్యవస్థ ఉన్నా అక్రమాలు జరిగాయని దర్యాప్తులో తేలితే, కెమెరాలను చూపించి వ్యవస్థను సమర్థించుకోవడం వల్ల ఉపయోగం ఏమిటి?

99 మార్కులు.. 86గా మారితే బాధ్యత ఎవరిది? :

గ్రూప్‌-1 మూల్యాంకనంపై వచ్చిన అనుమానాల్లో అత్యంత తీవ్రమైన అంశం మార్కుల మార్పులపై వచ్చిన ఆరోపణలు. ఒక అభ్యర్థికి ఎగ్జామినర్‌ ఇచ్చిన మార్కులు 99గా ఉండగా, అనంతరం అవి 86కు తగ్గినట్టు ప్రస్తావన వచ్చింది. ఆ మార్పుకు సంబంధించిన ప్రక్రియ, సంతకాలు, బాధ్యత వంటి అంశాలపైనే అసలు విచారణ జరగాలి. ఎగ్జామినర్‌ తాను ఒక మార్కు ఇచ్చానని, ఆ తర్వాత మార్పు జరిగితే తనకు తెలియదని చెప్పినట్లయితే, మరి ఆ మార్పు చేసింది ఎవరు? ఏ అధికారంతో చేసింది? ఎందుకు చేసింది? రికార్డులో దానికి ఆధారం ఏమిటి? “పులి బయటికి రాకముందే తోక పట్టుకుని ఊరేగించినట్టు” కాకుండా, ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానం దొరికే వరకు విచారణ సాగాలి. ఎందుకంటే ఇది ఒక్క అభ్యర్థి మార్కుల సమస్య కాదు. ఒక మార్కు పెరగడం లేదా తగ్గడం ఒకరి ఉద్యోగ భవిష్యత్తును నిర్ణయించే పరిస్థితిలో ఉంటే, ఆ మార్పు వెనుక ఉన్న ప్రతి దశను వెలికి తీయాల్సిందే.

ఎగ్జామినర్‌ ఒకరే.. చీఫ్‌ ఎగ్జామినర్‌ కూడా ఒకరే? :

కంట్రోల్‌ బండిల్‌ స్లిప్పుల వ్యవహారం మరింత తీవ్రమైన ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతోంది. పేపర్‌ను మూల్యాంకనం చేసే వ్యక్తి, దాన్ని తనిఖీ చేసే చీఫ్‌ ఎగ్జామినర్‌ ఒకరే అయి, ఒకే వ్యక్తి రెండు బాధ్యతలను నిర్వహించినట్లు సిట్‌ పరిశీలనలో అంశాలు వెలుగులోకి వచ్చినట్లయితే, అది సాధారణ పరిపాలనా లోపంగా తీసుకోవచ్చా? పరీక్షా మూల్యాంకనంలో ఒకరు దిద్దితే మరొకరు తనిఖీ చేయడం వెనుక ఉద్దేశం ఏమిటి? తప్పులు జరిగితే వాటిని రెండో స్థాయిలో గుర్తించడం కాదా? అదే వ్యక్తి రెండు పాత్రలు పోషిస్తే తనిఖీ వ్యవస్థ ఉద్దేశమే దెబ్బతినదా? “దొంగే దొంగను పట్టుకున్నట్టు” వ్యవస్థను నడిపితే పారదర్శకత ఎలా వస్తుంది? ఇది సమాధానం కావాల్సిన ప్రశ్న.

యూపీఎస్సీ తీర్పు.. ఏపీపీఎస్సీకి అద్దం పడుతుందా? :

ఇక యూపీఎస్సీకి సంబంధించిన సుప్రీంకోర్టు తీర్పును ఏపీపీఎస్సీ వ్యవహారానికి అన్వయించేందుకు చేసిన ప్రయత్నం కూడా చర్చనీయాంశమైంది. ఒక సంస్థకు, ఒక విధానానికి, ఒక నిర్దిష్ట పరిస్థితుల్లో ఇచ్చిన తీర్పును మరో సంస్థ వ్యవహారానికి యథాతథంగా వర్తింపజేయాలంటే, రెండు కేసుల్లోనూ వాస్తవాలు, నిబంధనలు, పరిస్థితులు సమానంగా ఉండాలి. అవి సమానమా? అదే అసలు ప్రశ్న. ఇక్కడ మరో ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే, ఈ వ్యవహారంలో ప్రభుత్వ తరఫు న్యాయవాదనలోనే ఆ తీర్పు ఇక్కడ వర్తించదనే అభిప్రాయం వ్యక్తమైనట్లు ప్రస్తావన వచ్చింది. అప్పుడు రాజకీయ వేదికపై ఒక తీర్పును చూపిస్తూ మొత్తం వ్యవహారానికి న్యాయపరమైన ముద్ర వేయాలనుకోవడం ఎంతవరకు సమర్థనీయం? “అరచేతిలో అద్దం పెట్టుకుని ప్రపంచమంతా కనిపించిందనుకోవడం” లాంటిది కాకుండా, ప్రతి కేసును దాని స్వంత వాస్తవాల ఆధారంగానే చూడాలి.

సిట్‌ నివేదికలో నచ్చిన పేజీలు మాత్రమే చదివితే సరిపోతుందా? :

దర్యాప్తు నివేదిక అంటే ఒకటి రెండు పేరాలతో ముగిసిపోయే పత్రం కాదు. అందులో ఆరోపణలు, సాక్ష్యాలు, వాంగ్మూలాలు, ప్రక్రియలో గుర్తించిన లోపాలు, బాధ్యతలు—అన్నీ ఉంటాయి. అందులో తన వాదనకు అనుకూలంగా ఉన్న భాగాలను మాత్రమే చదివి మిగిలిన అంశాలను పక్కన పెడితే ప్రజల్లో పూర్తి వాస్తవ చిత్రం ఎలా ఏర్పడుతుంది? ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పాల్సిన చోట ప్రశ్నలనే మార్చేస్తే సమస్య పరిష్కారం కాదు. గ్రూప్‌-1 పరీక్షకు హాజరైన అభ్యర్థులు రాజకీయ నాయకుల అభిమానులు కాదు. వాళ్లు సంవత్సరాల తరబడి చదివి, పోటీ పరీక్ష రాసి, తమ జీవితాన్ని మార్చుకోవాలని కలలు కన్న యువత. వారి మార్కులపై, ర్యాంకులపై, నియామకాలపై ఏ చిన్న అనుమానం వచ్చినా అది వారి భవిష్యత్తుపై నేరుగా ప్రభావం చూపుతుంది. అందుకే ఇలాంటి వ్యవహారంలో రాజకీయ వాదనలు కంటే రికార్డులు, నిబంధనలు, సాక్ష్యాలు, దర్యాప్తు ఫలితాలు మాట్లాడాలి.

నియామకం చేసింది ఎవరు? బాధ్యత ఎవరిపై? :

ఇంతటి వివాదం నడుస్తున్న సమయంలో గత నిర్ణయాలు, నియామక ప్రక్రియ, అధికారుల పాత్ర వంటి అంశాలు సహజంగానే చర్చకు వస్తాయి. ఒక వ్యవస్థలో అక్రమాలు జరిగాయని ఆరోపణలు వచ్చినప్పుడు, “నాకు సంబంధం లేదు” అని చేతులు దులుపుకోవడం కంటే, ఆ సమయంలో అధికారంలో ఎవరు ఉన్నారు? నిర్ణయాలు ఎవరు తీసుకున్నారు? అధికారుల నియామకాలు ఎలా జరిగాయి? పర్యవేక్షణ ఎవరు చేశారు? అన్న ప్రశ్నలకు సమాధానం చెప్పాల్సిన బాధ్యత అప్పటి పాలకులపైనే ఉంటుంది. “మొక్కై వంగనిది మానై వంగుతుందా?” అన్నట్టుగా, వ్యవస్థలో మొదటినుంచే లోపాలను పట్టించుకోకపోతే అవే తరువాత పెద్ద సమస్యలుగా మారతాయి.

ప్రెస్‌మీట్‌తో ప్రశ్నలు మూసుకుపోవు :

ప్రెస్‌మీట్‌లో ఎంత గట్టిగా మాట్లాడినా, ఎంత రాజకీయంగా ఎదురుదాడి చేసినా, రికార్డుల్లో ఉన్న ప్రశ్నలు మాత్రం మాయమవ్వవు. ఒక అభ్యర్థి మార్కులు ఎలా మారాయి? మూల్యాంకనం ఏ విధంగా జరిగింది? నిబంధనలకు విరుద్ధంగా ఏమైనా జరిగిందా? సీసీ కెమెరాల రికార్డుల్లో ఏం బయటపడింది? ఎవరెవరి పాత్రపై దర్యాప్తు జరిగింది? అన్న ప్రశ్నలకు సమాధానాలు కావాలి. ఇది జగన్‌కు వ్యతిరేకంగా ఒక రాజకీయ వాదనగా మాత్రమే చూడటం కూడా సరికాదు. రేపు అధికారంలో ఎవరు ఉన్నా పరీక్షా వ్యవస్థపై నమ్మకం దెబ్బతింటే నష్టపోయేది రాజకీయ పార్టీ కాదు.. నిరుద్యోగ యువత. అందుకే ఈ వ్యవహారంలో ఎవరి వాదన నిజమో తేల్చాల్సింది రాజకీయ వేదిక కాదు. నిబంధనలు, రికార్డులు, న్యాయస్థానాల పరిశీలనలు, దర్యాప్తు సంస్థల ఆధారాలు తేల్చాలి.

పెళ్లి వేడుక.. రాజకీయ సందేశమా? :

ప్రెస్‌మీట్‌ అనంతరం జరిగిన కొన్ని రాజకీయ కార్యక్రమాలపై కూడా విమర్శలు వచ్చాయి. ముఖ్యంగా వివాదంలో పేర్లు ప్రస్తావనకు వచ్చిన వ్యక్తులతో సంబంధం ఉన్న కుటుంబ కార్యక్రమాలకు రాజకీయ ప్రాధాన్యత కనిపించేలా హాజరుకావడం సహజంగానే చర్చకు దారితీసింది. అయితే ఒక వ్యక్తి పెళ్లికి హాజరైనంత మాత్రాన అతని మీదున్న ఆరోపణలు నిజమని కానీ, అబద్ధమని కానీ తేల్చలేం. వ్యక్తిగత సంబంధాలను నేర నిర్ధారణకు ప్రమాణంగా చూడటం కూడా సరికాదు. కానీ అదే సందర్భాన్ని రాజకీయ బలప్రదర్శనగా మలిస్తే మాత్రం ప్రజలు ప్రశ్నించే హక్కు కలిగి ఉంటారు. రాజకీయ నాయకుడి ప్రతి అడుగునూ ప్రజలు ఒక సందేశంగానే చూస్తారు. ముఖ్యంగా నిరుద్యోగుల భవిష్యత్తుతో ముడిపడిన వివాదం కొనసాగుతున్న సమయంలో మరింత సంయమనం అవసరం.

నిరుద్యోగుల జీవితాలతో ఆటలు వద్దు :

చివరికి ఈ మొత్తం వ్యవహారంలో మరచిపోకూడని విషయం ఒక్కటే—గ్రూప్‌-1 పరీక్ష రాసిన యువత. వాళ్లకు రాజకీయాలు అవసరం లేదు. ఎవరు ఎవరిని విమర్శించారు అన్నది అవసరం లేదు. ఎవరి ప్రెస్‌మీట్‌ బలంగా సాగిందన్నదీ అవసరం లేదు. వారికి కావాల్సింది ఒక్కటే—తమ పరీక్ష నిష్పక్షపాతంగా జరిగిందా? తమకు రావాల్సిన మార్కులు వచ్చాయా? తమకు న్యాయం జరిగిందా? అందుకే ఈ వ్యవహారాన్ని రాజకీయ రంగు పులమడం కంటే, ప్రతి అనుమానానికి స్పష్టమైన సమాధానం ఇవ్వడం ముఖ్యం. కోర్టు తీర్పును పూర్తిగా ప్రజల ముందు పెట్టాలి. సిట్‌ నివేదికలోని పూర్తి అంశాలను వెల్లడించాలి. మూల్యాంకన ప్రక్రియపై వచ్చిన ప్రతి ఆరోపణను రికార్డుల ఆధారంగా పరిశీలించాలి. తప్పు చేసినవారు ఎవరో తేలితే, వారు ఎంత పెద్ద స్థాయిలో ఉన్నా చట్ట ప్రకారం చర్యలు తీసుకోవాలి. లేకపోతే “కప్పిపుచ్చిన కొద్దీ కుంపటి పెద్దదవుతుంది” అన్నట్టుగా అనుమానాలు మరింత పెరుగుతాయి. జగన్‌ ప్రెస్‌మీట్‌ ద్వారా ఒక విషయం మాత్రం స్పష్టమైంది—గ్రూప్‌-1 వివాదం ఇంకా రాజకీయ చర్చకు దూరం కాలేదు. కానీ ప్రజలు ఇప్పుడు రాజకీయ ప్రసంగాలను కాకుండా ఆధారాలను చూస్తున్నారు. “కోర్టు ఏమంది?”, “సిట్‌ ఏం తేల్చింది?”, “రికార్డుల్లో ఏముంది?”, “ఎవరి బాధ్యత ఎంత?” అన్నదే అసలు పరీక్ష. ఆ పరీక్షలో రాజకీయ ప్రసంగాలతో మార్కులు రావు.
నిజాలు చెప్పాలి.. ఆధారాలు చూపాలి.. బాధ్యత స్వీకరించాలి. లేకపోతే పక్కవాడి పేపర్‌ చూసి రాసిన సమాధానాన్ని ఎంత శాస్త్రీయంగా సమర్థించినా, పరీక్షా పత్రం మాత్రం నిజాన్ని బయటపెడుతూనే ఉంటుంది!

జమ్ము సాయి కల్యాణ్,

పొలిటికల్ అనలిస్టు.